Жылқы жылы – тек мүшел есебі ғана емес, тарихи өзгерістермен сабақтас ұғым

Қазақ халқы үшін Жылқы жылы – тек мүшел есебі ғана емес, ел тағдырымен, тарихи өзгерістермен сабақтас ұғым. Тарих беттеріне көз жүгіртсек, Жылқы жылы адамзат пен қазақ жұрты үшін айрықша оқиғаларға толы болғанын аңғарамыз. Бұл жылдарда соғыстар аяқталып, жаңа мемлекеттер қалыптасып, қоғамдық сана мен өркениет бағыт-бағдарын өзгертті.

1918 жыл

Бұл жыл адамзат тарихындағы ең қасіретті соғыстардың бірі – Бірінші дүниежүзілік соғыстың аяқталуымен есте қалды. Миллиондаған адамның өмірін жалмаған соғыс әлем картасын түбегейлі өзгертті. Ал, қазақ даласында ұлт тағдыры үшін күрескен Алаш Орда қозғалысы өзінің ең белсенді кезеңіне қадам басты. Ұлттық мемлекеттілік идеясы көтеріліп, азаттыққа деген ұмтылыс айқын сезілді. Дәл осы тұста Орта Азияда Кеңес өкіметі түпкілікті орнай бастады.

1930 жыл

Бұл Жылқы жылы қазақ халқы үшін ең ауыр кезеңдердің бірі болды. Қазақстанда ұжымдастыру саясаты күшейіп, дәстүрлі мал шаруашылығы күйреді. Соның салдарынан алапат ашаршылық басталып, халық саны күрт азайды. Ал, әлемдік деңгейде Махатма Ганди Үндістанда Тұз жорығын бастап, отаршылдыққа қарсы бейбіт күрестің символына айналды.

1942 жыл

Екінші дүниежүзілік соғыстың шешуші кезеңі дәл осы Жылқы жылына сәйкес келді. Сталинград шайқасы басталып, соғыстың тағдырын айқындаған бетбұрыс жасалды. Қазақстаннан жүздеген мың ер-азамат майданға аттанып, тылда қалған жұрт жеңіс үшін аянбай еңбек етті.

1954 жыл

Бұл жыл Қазақстан тарихында Тың және тыңайған жерлерді игеру науқанымен ерекшеленеді. Кең даланы игеру елдің экономикасына серпін бергенімен, демографиялық және экологиялық салдары да айқын сезілді. Қазақстан көпұлтты өңірге айналып, ауыл шаруашылығының бағыты түбегейлі өзгерді.

1966 жыл

Алматыда болған жойқын жер сілкінісі қала тарихындағы сын сағаты болды. Табиғат апаты көптеген ғимараттарды қиратып, алайда, сонымен бірге, қаланың жаңа келбетін қалыптастыруға жол ашты. Алматы заманауи сәулетпен қайта салынып, қауіпсіз құрылыс талаптары күшейтілді.

1978 жыл

Бұл Жылқы жылы әлемдік экономика үшін жаңа дәуірдің басталуымен есте қалды. Қытайда Дэн Сяопиннің реформалары қолға алынып, ел нарықтық экономикаға бет бұрды. Бұл өзгерістер жаһандық экономикалық жаңғырудың алғышартына айналды.

1990 жыл

Қазақстан үшін тарихи маңызы зор жыл. Мемлекеттік егемендік туралы Декларация қабылданып, ел тәуелсіздікке қарай нық қадам жасады. Кеңес Одағы ыдырау кезеңіне кіріп, әлемдік саяси жүйе түбегейлі өзгере бастады.

2002 жыл

Қазақстанда экономикалық тұ­рақтану байқалып, даму бағыты айқындалды. Ал, Еуропада еуро валютасы ресми айналымға еніп, халықаралық қаржы жүйесінде жаңа кезең басталды.

2014 жыл

Бұл Жылқы жылы Қазақстанда инфрақұрылымды дамытуға бағытталған «Нұрлы жол» бағдарламасының жариялануымен ерекшеленді. Ал, әлемдік саясатта Украинадағы дағдарыс пен Қырым мәселесі халықаралық қатынастарға үлкен өзгеріс әкелді.

Қорыта айтқанда, Жылқы жылы тарихта әрдайым қозғалысқа, күреске және түбегейлі өзгерістерге толы болды. Бұл жылдар ел тағдырын айқындап, болашаққа бағыт сілтеді. Жылқы – еркіндіктің, серпіннің символы десек, сол символ тарих беттерінде өз мәнін толықтай ақтап келеді.

Дайындаған Нұрдос КӘРІМ