Көлігіңізге ағаш құласа, шығынды кім өтейді?
Бүгін Қарағандыда ауа райы құбылып, қатты жел соғып тұр. Таңертең әлеуметтік желілерде Майқұдықта көлік үстіне ағаш құлап, бірнеше тұрғынға қауіп төндіргені туралы хабар тарады. Жазбада қала тұрғыны көліктің шығынын кім өтейтінін сұраған. Бұл жағдай тұрғындар арасында алаңдаушылық туғызып, желдің күшіне төтеп бере алмайтын көліктер мен құрылыс элементтерінің қаупін тағы да айқындады. Оқыс оқиғаға байланысты мұндай жағдайда кімге жүгініп, не істеу қажеттігін анықтап көрдік.
Көлікті ағаш басып қалса, келтірілген залал тек сот арқылы өтелуі мүмкін екенін ескерте кеткен жөн. Әдетте, автокөлікті сақтандыру мұндай жағдайларды қарастырмайды. Алдымен оқиға болған жердің кімге тиесілі екенін анықтап алу қажет.
Мәселен, ортақ пайдаланылатын жерлердегі жасыл желектерді күтіп-баптау және қорғау жұмыстары аудан әкімдіктеріне жүктелген. Шағын аудандардағы, үйлердің алдындағы көшелердегі тротуар сызығына дейінгі ағаштарға тұрғындардың өздері немесе пәтер иелері кооперативі жауапты. Ал тротуардың арғы жағында өсіп тұрған ағаштарға әкімдіктер жауапты.
Ағаш даулы аумақта орналасса немесе бұл жердің кімге тиесілі екенін анықтау қиын болса, әкімдіктің абаттандыру бөліміне апаттық жағдайдағы ағашқа кімнің жауапты екенін анықтап беру туралы өтінішпен жүгіну керек.
Дегенмен, бірінші кезекте полицияға хабарласып, көліктің зақымдану фактісін анықтау керек.
- Көлікке құлаған ағашты алуға, оның үстін тазалауға тырыспаңыз. Көлік зақымданған күйде қалуы керек;
- Мүлігіңіздің зақымдалғанын білгеннен кейін бірден сурет, видеоға түсіріңіз. Мүмкін болса, көліктің зақымдану дерегін растай алатын куәгерлерді табыңыз;
- Полицияға қоңырау шалыңыз, учаскелік полиция қызметкері зақымдану дерегін тіркеп, оқиға болған жерді тексеріп, кейін зақымдану себебін, сондай-ақ уақыты мен орнын көрсететін акт жасауы керек;
- Егер жақын маңдағы ғимараттарда бейнебақылау камералары болса, аумақты тексеріңіз, содан кейін ағаштың немесе бұтақтың құлау сәтін және оған дейінгі жағдайларды анықтау үшін бейнежазбаларды алу туралы жазбаша өтінішпен полицейлерге хабарласыңыз. Полиция қызметкерлері оқиға орнының сызбасын жасап, тиісті материалдарды жинауы керек. Құқық қорғау органдары өтінішті қабылдау туралы талон беруі керек;
- Келтірілген залалдың нақты сомасын анықтау үшін бағалау компаниясына хабарласыңыз;
- Сақтандыру компаниясына хабарласып, бұл оқиға сақтандыру жағдайына жатып-жатпайтынын және залалды өтеу қаншалық мүмкін екенін нақтылаңыз;
- Егер сақтандыру болмаса, онда ағаш орналасқан аумаққа кім жауапты екенін анықтау керек. Жауапкер ПИК немесе әкімдік болуы мүмкін. Ол үшін әкімдікке жазбаша сұрау салуға болады. Сондай-ақ eOtinish электрон порталы арқылы ақпарат сұратуға болады;
- Меншік иесі жауапты тұлға анықталғаннан кейін оған келтірілген залалды өтеу туралы талаппен сотқа дейінгі талап жіберіңіз. Залал мөлшерін анықтау үшін сізге бағалау компаниясының нәтижелері, сондай-ақ белгіленген шығындар (эвакуатор мен бағалаушылардың қызметтері үшін төлем чектері) қажет болады;
- Егер көрсетілген мерзімде қойылған талаптар қанағаттандырылмаса, сотқа талап-арызбен жүгіну керек. Қолда бар барлық дәлелді сотқа қосуды ұмытпаңыз. Егер сот талапкердің пайдасына шешім шығарса, жауапкер мүлікке келтірілген залалды төлеуге міндеттеледі.
Сондай-ақ, бұл ақпараттар көлікке билборд, бағана және т.б. құласа да керегіңізге жарайды.
Аида РАХЫМҚҰЛОВА